بررسی دلایل روانشناختی قطع زودهنگام درمان، ترس از تغییر و فرار از عمق
چرا بعضی از ما درست در میانه مسیر درمان، وقتی تازه داشتیم پیشرفت میکردیم، ناگهان قطعش میکنیم؟
چرا بعضی جلسات درمانی، بهجای اینکه حس بهبود بدهند، گاهی ترسناک، سنگین یا مبهم میشوند؟
و آیا ممکن است درمانگری که به ما کمک کرده، در نقطهای از مسیر، ناخواسته ترسهای قدیمیمان را فعال کند؟
در یکی از اپیزودهای مهم پادکست «Speaking of Psychology»، دکتر مایکل فریمن، رواندرمانگر و استاد دانشگاه UCSF، به مسئلهای کمتر گفتهشده میپردازد: چرا بعضی از ما درمان را در لحظهای رها میکنیم که بیشترین تأثیر را میگذارد؟
دکتر فریمن میگوید:
«درمان روانشناختی، بر خلاف تصور رایج، همیشه “احساس خوب” ایجاد نمیکند. گاهی درست وقتی وارد لایههای عمیقتر خود میشویم، ناراحتی، اضطراب یا حتی مقاومت ظاهر میشود. این نشانه شکست نیست؛ این نشانه تغییر است.»
او توضیح میدهد که بسیاری از افراد وقتی برای اولینبار احساسات سرکوبشده، زخمهای قدیمی یا افکار دردناک خود را میبینند، دچار ترس یا فرار میشوند. گاهی این فرار با جملاتی ظاهر میشود مثل:
- «فکر نمیکنم دیگه نیاز داشته باشم.»
- «احساس میکنم بهترم.»
- «نمیخوام بیشتر از این درگیر گذشته بشم.»
یا حتی بدون هیچ توضیحی، فقط ناپدید میشوند.
اما پشت این تصمیم، اغلب ترکیبی از ترس از تغییر، ترس از صمیمیت، یا مواجهه با واقعیتهای دردناک پنهان است.
دکتر فریمن معتقد است که گاهی روند درمان درست وقتی شروع به اثرگذاری واقعی میکند، ناخودآگاهِ ما به آن واکنش نشان میدهد؛ چون تغییر، حتی اگر مفید باشد، ناشناخته است و ناشناخته میتواند تهدیدآمیز باشد.
او همچنین به یک نکته مهم اشاره میکند: در فرایند درمان، درمانگر ممکن است ناخواسته نقش شخصی معنادار در تاریخچه هیجانی مراجع را تداعی کند.
مثلاً اگر در گذشته، با والدینی سرد یا منتقد زندگی کردهایم، ممکن است درمانگری که سکوت میکند یا چالشی رفتار میکند، برایمان همان زخم را زنده کند.
اما بهجای گفتوگو، ما عقبنشینی میکنیم.
راه حل چیست؟
دکتر فریمن پیشنهاد میدهد که قبل از قطع درمان، با درمانگر گفتوگویی صادقانه داشته باشیم. احساسات مقاومت، ترس یا خشم را بیان کنیم و بررسی کنیم که این احساسات واقعاً از کجا آمدهاند.
درمانگر خوب، از گفتوگو نمیترسد بلکه آن را بخشی از خودِ درمان میداند.
در پایان اپیزود، دکتر فریمن جملهای کلیدی میگوید:
«رها کردن درمان درست در لحظه تغییر، مثل رها کردن پرواز وقتی تازه از زمین بلند شدهای. شاید هنوز ترسناک باشد، اما مقصد در پیش است.»
اگر احساس کردی درمان سخت شده یا داری عقبنشینی میکنی… شاید دقیقاً به نقطهای رسیدهای که تغییر در حال آغاز است. روانشناسان ما در کنارت هستند تا از این مرحله عبور کنی، نه با اجبار، بلکه با آگاهی و امنیت.
بازگشت آگاهانه به مسیر رشد | درخواست مشاوره ادامه درمان


دیدگاه خود را بنویسید.