ㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤㅤ

از وابستگی تا رهایی، مسیری تازه برای زندگی…

« دپارتمان درمان اعتیاد و وابستگی های رفتاری »

اعتیاد معمولاً یک‌باره و با از دست‌رفتن کامل کنترل آغاز نمی‌شود. گاهی مصرف یک ماده، نوشیدن الکل، استفاده از دارو یا تکرار یک رفتار در ابتدا راهی برای آرام‌شدن، فرار از فشار، تحمل تنهایی یا ایجاد لذت است؛ اما به‌تدریج می‌تواند جای بیشتری در زندگی فرد بگیرد، تصمیم‌ها را تحت تأثیر قرار دهد و بر روابط، کار، وضعیت مالی، سلامت جسم و روان اثر بگذارد. در این مرحله، مسئله دیگر فقط «یک عادت بد» یا «کمبود اراده» نیست و نیاز به نگاه تخصصی پیدا می‌کند. وابستگی می‌تواند شکل‌های متفاوتی داشته باشد. در بعضی افراد مسئله اصلی مصرف مواد، الکل یا داروهاست و در برخی دیگر، الگوهای رفتاری تکرارشونده و خارج از کنترل بخش مهم‌تری از مشکل را تشکیل می‌دهند. آنچه اهمیت دارد، میزان آسیبی است که این الگو به زندگی فرد وارد می‌کند، میزان کنترل او بر رفتار، تکرار تلاش‌های ناموفق برای توقف و تأثیری که وابستگی بر روابط و عملکرد روزمره گذاشته است. در بسیاری از موارد، اعتیاد تنها مشکل موجود نیست. اضطراب، افسردگی، مشکلات خواب، تجربه‌های آسیب‌زا، تعارض‌های خانوادگی یا سایر مشکلات روان‌شناختی ممکن است در کنار وابستگی وجود داشته باشند و بر ادامه آن اثر بگذارند. به همین دلیل، درمان مؤثر نیازمند آن است که فقط مصرف یا رفتار دیده نشود و وضعیت روان‌شناختی، جسمانی و شرایط زندگی فرد نیز هم‌زمان مورد توجه قرار گیرد. درمان می‌تواند ترکیبی از روان‌درمانی، مداخلات خانواده‌محور، مدیریت وسوسه و موقعیت‌های پرخطر، پیشگیری از عود و در صورت نیاز ارزیابی پزشکی یا روان‌پزشکی باشد. نوع مداخله بر اساس نوع وابستگی، شدت مشکل، وضعیت جسمانی، سابقه درمان و شرایط هر فرد متفاوت است. خانواده نیز در بسیاری از موارد می‌تواند نقش مهمی در حمایت از روند درمان داشته باشد، به شرط آنکه حمایت با کنترل‌گری، سرزنش یا پنهان‌کردن مشکل اشتباه گرفته نشود. حمایت خانواده یکی از عوامل مهم در ادامه درمان و بازیابی است. بازیابی نیز فقط به معنای قطع مصرف یا توقف یک رفتار نیست. فرد باید بتواند به‌تدریج سلامت جسم و روان، روابط، مسئولیت‌ها، احساس کنترل و کیفیت زندگی خود را بازسازی کند. به همین دلیل، بازیابی یک فرایند تدریجی و شخصی است و ممکن است در طول آن دوره‌های دشوار یا حتی عود اتفاق بیفتد؛ عود لزوماً به معنای شکست درمان نیست و می‌تواند نشانه نیاز به بازبینی و تقویت برنامه درمان باشد. درمان اعتیاد زمانی معنا پیدا می‌کند که فرد فقط از یک ماده یا رفتار فاصله نگیرد، بلکه بتواند دوباره اختیار بیشتری بر زندگی خود پیدا کند، روابط و عملکردش را ترمیم کند و راه‌هایی سالم‌تر برای مواجهه با فشارها و نیازهایش بسازد.